«Роднае слова – гэта першая крыніца, праз якую мы пазнаём жыццё і акаляючы нас свет». Якуб Колас
21 лютага ўвесь свет адзначыць Міжнародны дзень роднай мовы. Гэта дата была ўстаноўлена ЮНЕСКА ў 1999 годзе з мэтай захавання і развіцця моўнай разнастайнасці і шматмоўя. Родная мова – гэта частка нашага культурнага і духоўнага багацця, яна фарміруе нашу самасвядомасць і адрознівае нас ад іншых народаў.
Моўная разнастайнасць – велізарны здабытак спадчыны і непаўторны вынік творчасці чалавека. Мова забяспечвае непарыўную сувязь паміж носьбітамі, паміж мінулым, сапраўдным і будучыняй.
На сённяшні дзень у свеце налічваецца каля 7 тысяч моў, але, па інфармацыі ЮНЕСКА, у бліжэйшы час 40 % з іх можа знікнуць, страціўшы апошніх носьбітаў. Паводле праведзеных даследаванняў, кожныя два тыдні знікае адна мова, забіраючы з сабой непаўторную культурную спадчыну.
Беларуская мова мае багатыя гістарычныя карані і папаўняецца новымі словамі і выразамі. Яна служыць крыніцай нацыянальнай ідэнтычнасці і культурных традыцый. Аднак нельга забываць, што захаванне роднай мовы патрабуе пастаянных намаганняў і ўвагі. Усе мы павінны прыкладаць высілкі да таго, каб беларуская мова заставалася жывой і развівалася.
З 16 па 21 лютага ў нашай краіне традыцыйна праходзіць цэлы шэраг мерапрыемстваў – лекцыі, семінары, круглыя сталы, інтэрактыўныя заняткі, творчыя сустрэчы і адукацыйна-забаўляльныя мерапрыемствы. Усе яны прысвечаны праблеме захавання, развіцця і папулярызацыі беларускай мовы.
Інстытут мовазнаўства імя Якуба Коласа Цэнтра даследаванняў беларускай культуры, мовы і літаратуры НАН Беларусі, Цэнтральная навуковая бібліятэка імя Якуба Коласа і канал «Культура» Беларускага радыё запрашаюць прыняць удзел у Рэспубліканскай дыктоўцы па беларускай мове, прымеркаванай да Міжнароднага дня роднай мовы.
Дыктоўка адбудзецца 20 лютага 2026 года з 13:00 да 14:00 у рэжыме анлайн-трансляцыі на Youtube-канале Інстытута мовазнаўства імя Якуба Коласа. Плануецца таксама прамая трансляцыя дыктоўкі на канале «Культура» Беларускага радыё.
Для ўдзелу ў мерапрыемстве трэба прайсці рэгістрацыю па спасылцы. Таксама пісаць дыктоўку можна на спецыяльным тэматычным бланку, падрыхтаваным Інстытутам мовазнаўства імя Якуба Коласа.
Галоўная мэта штогадовага Міжнароднага дня роднай мовы – захаванне моўнай і культурнай разнастайнасці ў свеце, падтрымка нацыянальных моў і культур, а таксама забеспячэнне права кожнага грамадзяніна карыстацца роднай мовай.
