30 студзеня 2026 года спаўняецца 105 гадоў з дня нараджэння народнага пісьменніка Беларусі, акадэміка і лаўрэата шматлікіх прэмій Івана Пятровіча Шамякіна.
Больш за шэсцьдзясят гадоў І. П. Шамякін аддана служыў беларускай літаратуры. Ён з’яўляецца аўтарам шматлікіх твораў мастацкай прозы, п’ес, сцэнарыяў і кніг публіцыстыкі, якія ўвайшлі ў скарбніцу нацыянальнай культуры. Іван Шамякін – пісьменнік-грамадзянін, Герой Сацыялістычнай Працы, народны пісьменнік Беларусі, акадэмік НАН Беларусі, лаўрэат дзяржаўных прэмій.
Нарадзіўся будучы пісьменнік 30 студзеня 1921 года ў вёсцы Карма Добрушскага раёна Гомельскай вобласці ў сялянскай сям’і. Вёска знаходзілася на мяжы Расіі, Беларусі і Украіны, таму з дзяцінства І. Шамякін чуў некалькі моў і дыялектаў. Праз працу бацькі-ляснічага сям’я часта пераязджала, а жыццё ў леснічоўках выхавала любоў да роднай прыроды і дало першыя ўражанні пра складанасць жыцця.
У тэхнікуме будучы пісьменнік пачаў пісаць вершы і стаў членам літаратурнага аб’яднання пры газеце «Гомельская праўда».
У творчай спадчыне Івана Шамякіна – 12 раманаў, 26 аповесцяў, 10 п’ес, дзясяткі апавяданняў, велізарная колькасць артыкулаў і нарысаў, дзённікі. Творчасць пісьменніка грунтуецца на яго біяграфіі, жыццёвым і духоўным вопыце, уласным адчуванні жыццёвага шляху і пастаянным развіцці літаратуры, што ў сукупнасці адлюстроўваецца ў яго кнігах.
Сярод твораў пісьменніка асаблівае месца займаюць раманы «Глыбокая плынь», «Сэрца на далоні», «Крыніцы», «Вазьму твой боль», пенталогія «Трывожнае шчасце». Шырокую вядомасць атрымалі таксама аповесці і апавяданні пісьменніка, у тым ліку «Непаўторная вясна», «Гандлярка і паэт». Гэтыя творы складаюць аснову яго літаратурнай спадчыны і займаюць важнае месца ў беларускай літаратуры. Таксама асобныя творы Івана Шамякіна вывучаюцца ў рамках школьнай праграмы па беларускай літаратуры.
Да юбілею пісьменніка выдавецтва «Адукацыя і выхаванне» анансавала выхад новага выдання з серыі «Чытай і слухай» – «Сэрца на далоні: раман». Аўтар прапаноўвае чытачу разам з персанажамі паразважаць на такія тэмы, як чалавечнасць, сяброўства, каханне, сям’я, удзячнасць, адказнасць. Выданне змяшчае спасылкі на аўдыязапісы ў выглядзе QR-кодаў.
Іван Пятровіч Шамякін прысвяціў свой талент служэнню Айчыне і беларускай літаратуры. Яго кнігі выходзілі мільённымі тыражамі, перакладаліся на многія мовы, станавіліся асновай кіна- і тэатральных пастановак. Яшчэ пры жыцці пісьменнік быў прызнаны класікам беларускай літаратуры ХХ стагоддзя.
Падрыхтавана па матэрыялах адкрытых інтэрнэт-крыніц












